O'smirlik davri psixologiyasi: inqirozlar, yetakchi faoliyat va shaxs shakllanishi

ReferatPedagogika va psixologiya

Quyida shu mavzuda referat uchun namunaviy reja, tayyor kirish qismi, yozish bo'yicha maslahatlar va adabiyotlar ro'yxati. To'liq ishni (titul, mundarija, boblar, xulosa) Word faylda olish uchun pastdagi tugmani bosing.

📄 To'liq ishni olish

Reja

  1. Kirish
  2. O'smirlik davrining chegaralari va yosh davrlari davriyligidagi o'rni
  3. O'smirlik inqirozi: L.S. Vigotskiy va D.B. Elkonin qarashlari
  4. E. Erikson nazariyasida identiklik va rol chalkashligi
  5. Kattalik hissi, o'z-o'zini anglash va tengdoshlar bilan muloqot
  6. O'smirlar bilan ishlashda o'qituvchi va ota-onalar uchun psixologik tavsiyalar
  7. Xulosa
  8. Foydalanilgan adabiyotlar

Kirish

O'smirlik davri bolalikdan kattalikka o'tish bosqichi bo'lib, inson hayotidagi eng murakkab va ziddiyatli davrlardan biri hisoblanadi. Bu yoshda jismoniy o'zgarishlar bilan bir qatorda shaxsning o'z-o'zini anglashi, qiziqishlari va munosabatlar tizimi tubdan qayta quriladi. Shuning uchun o'smirlik psixologiyasi "Yosh davrlari va pedagogik psixologiya", "Ontogenez psixologiyasi" fanlarida eng ko'p beriladigan mavzulardan biridir. O'zbek psixologiyasida bu yosh odatda taxminan 11-15 yosh oralig'i bilan belgilanadi.

Amerikalik psixolog Stenli Xoll o'smirlikni "bo'ron va tazyiq" davri deb atagan. L.S. Vigotskiy yosh davrlari almashinuvida inqirozlarning qonuniyatli ekanini ko'rsatib, o'smirlik inqirozini ham ana shunday rivojlanish nuqtasi sifatida talqin qilgan. D.B. Elkonin 1971-yilda "Voprosy psixologii" jurnalida e'lon qilingan maqolasida har bir yosh davri uchun yetakchi faoliyat tushunchasini asoslab, o'smirlik davrida tengdoshlar bilan intim-shaxsiy muloqot yetakchi faoliyatga aylanishini ko'rsatgan. Bu davrda o'smirning o'qishga munosabati ham o'zgaradi: ayrim o'quvchilarda o'zlashtirish pasayadi, kattalar talablariga e'tiroz bildirish kuchayadi. Bunday holatlarni faqat "tarbiyasizlik" deb baholash noto'g'ri; ular ko'pincha mustaqillikka intilish va o'zini kattalar qatorida his qilish ehtiyojining ifodasidir.

Erik Erikson psixososial rivojlanish nazariyasida o'smirlik va ilk yoshlik bosqichining asosiy vazifasi identiklikni (o'zlikni) shakllantirish ekanini, bu vazifa hal etilmasa rol chalkashligi yuzaga kelishini ta'kidlagan; bu g'oyalar uning 1968-yilda chop etilgan "Identity: Youth and Crisis" kitobida batafsil bayon qilingan. Rus psixologi I.S. Kon esa ilk o'spirinlikda o'z-o'zini anglash va dunyoqarash shakllanishini tadqiq etgan. O'zbekistonda bu masalalar E. G'oziyev, M. Davletshin va boshqa olimlarning asarlarida yoritilgan.

Ushbu referatning maqsadi o'smirlik davrining psixologik xususiyatlarini va bu davrda shaxs shakllanishi qonuniyatlarini tahlil qilishdir. Vazifalar: o'smirlik davrining yosh chegaralari va o'ziga xosligini aniqlash; inqiroz haqidagi asosiy nazariyalarni qiyoslash; kattalik hissi, o'z-o'zini baholash va tengdoshlar bilan munosabatlarni tavsiflash; o'qituvchi va ota-onalar uchun amaliy tavsiyalar berish.

Yozishda nimaga e'tibor berish kerak

  • Yosh chegaralarini yozganda qaysi muallif yoki darslikka tayanganingizni ko'rsating: turli manbalarda o'smirlik chegaralari biroz farq qiladi.
  • Nazariyalarni alohida-alohida bayon qilish bilan cheklanmang; Vigotskiy, Elkonin va Erikson qarashlaridagi umumiy va farqli jihatlarni qiyosiy tahlil qiling.
  • Amaliy tavsiyalar bo'limida o'smirlar bilan ziddiyatli vaziyatlarga aniq misollar keltiring, umumiy "e'tiborli bo'lish kerak" kabi gaplardan qoching.

Foydalanilgan adabiyotlar

  1. G'oziyev E.G'. Ontogenez psixologiyasi. — T.: Noshir, 2010. — 286 b.
  2. Эльконин Д.Б. К проблеме периодизации психического развития в детском возрасте // Вопросы психологии. — 1971. — № 4.
  3. Erikson E.H. Identity: Youth and Crisis. — New York: W.W. Norton, 1968.
  4. Кон И.С. Психология ранней юности: Кн. для учителя. — М.: Просвещение, 1989. — 254 с.
  5. Do'stmuhamedova Sh.A. va boshq. Yosh va pedagogik psixologiya. — T.: TDPU, 2013.

To'liq ishni olish

Hujjatchi shu mavzuda referatni to'liq yozadi: titul varag'i, mundarija, boblar, xulosa va adabiyotlar — Word va PDF faylda. Hajm va talablaringizni botda aytasiz. Birinchi ish (20 betgacha) — 5 000 so'm.

📄 To'liq ishni olish

O'xshash mavzular